Ở Việt Nam, xe máy chạy nhiều giờ mỗi ngày, trong nắng nóng và kẹt xe, nhiều xe còn chở nặng. Đó là điều kiện làm việc khá vất vả với dầu. Chọn dầu nhớt xe máy đúng loại là cách rẻ nhất để máy giữ được độ êm và bền. Dưới đây là năm tiêu chí theo thứ tự quan trọng.
Tiêu chí 1: Loại xe và cấu tạo ly hợp
Đây là điều quyết định đầu tiên, vì nó cho biết dầu có phải bôi trơn cả ly hợp và hộp số hay không.
- Xe số và xe côn tay: động cơ, hộp số và ly hợp ướt dùng chung một loại dầu. Dầu phải bôi trơn tốt nhưng vẫn để ly hợp bám chắc.
- Xe tay ga: ly hợp ly tâm khô và bộ truyền động đai nằm riêng. Hộp số cuối (láp) dùng dầu hộp số riêng, lượng chỉ khoảng 100 đến 150 ml tùy xe, rất hay bị quên thay.
- Mô tô phân khối lớn: tua máy cao, nhiệt độ cao, thường có ly hợp ướt và hộp số chung với động cơ, yêu cầu dầu chịu cắt tốt.
Tiêu chí 2: Chuẩn JASO
Tiêu chuẩn JASO T903 phân loại dầu xe máy bốn thì theo đặc tính ma sát với ly hợp:
- JASO MA, MA1, MA2 cho xe số, xe côn tay, mô tô có ly hợp ướt. MA2 có hệ số ma sát cao và ổn định nhất, phù hợp xe côn tay, phân khối lớn.
- JASO MB cho xe tay ga. Dầu MB có ma sát thấp hơn, giúp giảm tổn hao trong động cơ.
Đổ dầu MB hoặc dầu ô tô có phụ gia giảm ma sát vào xe số là lỗi hay gặp, gây trượt côn, xe "ì" và nóng máy.
Tiêu chí 3: Cấp chất lượng API
Dầu xe máy bốn thì thường ghi cấp API dòng S như SL, SN hay SP. Cấp càng mới thì yêu cầu về chống oxy hóa, chống cặn càng cao. Với xe đời mới, nên chọn từ API SN trở lên. Điều cần lưu ý: chuẩn JASO MA2 mới là thứ bảo đảm dầu hợp với ly hợp ướt, còn cấp API chỉ nói về độ sạch và độ bền của dầu.
Tiêu chí 4: Độ nhớt
Làm theo sổ tay xe. Các cấp thường gặp:
| Loại xe | Độ nhớt thường được chỉ định |
|---|---|
| Xe tay ga phổ thông đời mới | 0W-20, 5W-30, 10W-30 |
| Xe số phổ thông | 10W-30, 10W-40 |
| Xe côn tay 150 đến 175 cc | 10W-30, 10W-40 |
| Mô tô phân khối lớn | 10W-40, 10W-50, 15W-50 |
Bảng trên chỉ để tham khảo, mỗi mẫu xe có chỉ định riêng. Xe đời mới có khe hở lắp ghép nhỏ, dầu quá đặc làm khởi động nặng và tốn xăng hơn.
Tiêu chí 5: Dầu gốc và cách bạn đi xe
- Dầu gốc khoáng: rẻ, phù hợp xe đi ngắn, tải nhẹ, thay dầu đều đặn.
- Bán tổng hợp: cân bằng giữa giá và độ bền, hợp với đa số người đi làm hằng ngày.
- Tổng hợp: giữ độ nhớt ổn định ở nhiệt độ cao, ít bị cắt mạch trong hộp số. Đáng tiền với xe côn tay, phân khối lớn, xe chạy dịch vụ, chở hàng, đi đường dài.
Thay dầu đúng lúc
Chu kỳ thay phụ thuộc loại dầu, loại xe và cách đi. Hãy theo sổ tay xe, và rút ngắn nếu xe thường xuyên kẹt xe, chở nặng, chạy dịch vụ hay đi đường bụi. Đừng quên:
- Thay lưới lọc hoặc lõi lọc dầu theo lịch bảo dưỡng.
- Với xe tay ga, thay dầu hộp số cuối theo khuyến cáo, thường sau vài lần thay dầu máy.
- Kiểm tra mức dầu bằng que thăm hoặc ô kính khi xe dựng chân chống giữa trên mặt phẳng.
- Nếu dầu hao nhanh, có khói xanh hoặc rò rỉ quanh lốc máy, đưa xe đi kiểm tra sớm.
Tóm gọn: đúng loại xe, đúng chuẩn JASO, đúng độ nhớt, sau đó mới tới chuyện thương hiệu. Kinglube phân phối dầu nhớt xe máy chính hãng của Korea Lube, Castrol, Shell, Motul. Xem thêm tại mục Dầu nhớt ô tô - xe máy.
Ảnh: Shixart1985 / Wikimedia Commons, giấy phép CC BY 2.0.
